Gelderland, fascinerend en verrassend mooi

Gepost door: Kastaar & Wim |4op1rij

Gelderland , fascinerend en fantastisch mooi.

Voor onze vierdaagse uitstap kozen we dit jaar voor de minder gekende Hollandse provincie Gelderland, een bestemming die voor velen een ware ontdekking bleek te zijn. De prachtige ongerepte natuur en de fascinerende cultuur zorgden samen met het schitterende weer voor een magistrale uitstap die velen nog lang zullen onthouden.

Hieronder kunnen jullie een tweedelig verslag lezen; Kastaar nam deel aan het programma voor de niet-wandelaars en pende zijn ervaringen neer en ikzelf schreef enkele lijnen over de wandeltochten. Veel leesplezier.

Dag 1 : Donderdag 17 mei 2012

In plaats van te wandelen kiezen wij ditmaal voor het alternatieve programma van de wandelvierdaagse van “4op1rij Zedelgem”. Na de wagen veilig geparkeerd te hebben op de parking van de firma Packo stappen wij de volle bus op. Langs deze weg van harte dank aan de firma voor de gastvrijheid.

Na zo ongeveer een drietal uren rijden bereiken wij het Gelderse dorpje Hernen. Een piepklein maar sfeervol dorpje met een Middeleeuws kasteel;  via een mooie beukendreef bereiken wij caféesterij “de toekomst” alwaar we op de gezellige zonnige terras onze koffiestop houden. Wij vinden er een aardig fenomeen want aan de dakgoot hangen een soort zwarte zakken of bollen, benieuwd naar de reden vroegen wij een woordje uitleg. Wel, deze bollen dienen als wespenverjagers. Wespen zijn agressieve dieren, leven in zwermen en lusten hun buren rauw. Als de voorposten nu zo een bol zien gaan zij die niet naderen want zij verkeren in de gedachte dat daar reeds een andere zwerm aanwezig is en vliegen zij door naar plaatsen waar zij denken alleen te zijn.

Een bizar verhaal, en als wij later een wijngaard zullen bezoeken krijgen wij daar hetzelfde verhaal te horen.

De wandelaars hadden vandaag de keuze uit een tochtje van 6 of 18km. Met z’n allen vertrekken we vanuit het gehuchtje Leur dat eigenlijk maar een kerkje en enkele typische Gelderse huizen telt. De eerste zes kilometers lopen integraal door de “Heerlijkheid Leur”, zeg maar de gronden van de plaatselijke baron. Op een smal pad dat zich tussen hoge netels kronkelt vertrekken we voor een zeer mooie vlakke wandeling. Het pad zet ons af aan de rand van een oud bos dat we uitgebreid gaan verkennen. Heel toevallig is er hier vandaag een georganiseerde wandeltocht waarvan we de wandelaars dikwijls zullen kruisen. Als we het bos verlaten zien we de molen van Hernen opduiken; onze route cirkelt rond deze en we begeven ons op zanderige paadjes door het schitterende Gelderse landschap. Ter hoogte van een waterplas krijgen we een pittoresk beeld aangeboden. Na ongeveer 75 minuten stappen bereiken we het kasteel van Hernen alwaar we de bus terugvinden en alwaar we tevens onze picknick kunnen verorberen.

De niet-wandelaars bereikten ondertussen het oude vestigingsstadje Ravenstein. Het is een versterkt stadje aan de Maas en is een deelgemeente van Oss en bezit nog enkele goed bewaarde vestingwerken

Als wij het stadje via de Maaspoort binnenstappen vinden wij op de muur een plezante boodschap: “Voor allen die hier binnenstappen, welkom maar doe het zuutjes aan. Wij wensen U veel plezier en geniet van ons Brabants bier.” Onder de poort door krijgen wij meteen een mooi zicht op een smal straatje met een lange rij gekleurde smalle gekleurde huisjes. Even later staan wij aan de barokke St.- Lucia kerk. Ervoor een gezellig terrasje onder stoere bomen, en vlak ervoor het raadshuis. Wij maken een eerste kennismaking met het leuke dorpje en vinden er tal van mooie huizen. Op het plein ook een oude stadsherberg en nagenoeg in oude stijl en dat is een paradepaard in het centrum, de naam ervan is “de Keurvorst” en zou reeds vermeld zijn in 1794; hier genieten we van een vrije maaltijd.

Aan de gevel van het raadhuis staat nog een oude schandpaal. Er stond destijds ook een kasteel, enkel een bord met foto en wat uitleg is daar nog de stille getuige van. De heer van Herpen besluit in 1335 tol op de scheepvaart op de Maas te gaan heffen. In 1360 verplaatst hij zijn kasteel naar deze plek aan de Maas om de scheepvaart te controleren, de Maas stroomt dan nog vlak langs de dijk. Al spoedig groeide er een nederzetting bij het kasteel. Het stenen bouwwerk “Stein “ van Walraeven is eigenlijk de aanleiding van de naam Ravenstein. Terwijl wij rustig rondzwerven komen wij een man tegen in een kleurig en keurig uniform en vragen hem een woordje uitleg. Hij is lid van de schuttersgilde St-Barbara, die jaarlijks een rondgang houden ter nagedachtenis van de bevrijding door de schuttersgilde van Ravenstein, en in dat uniform trokken zij ten strijde, de traditie zou in ere gehouden worden sinds 1331, zo hebben wij het toch begrepen.

Er staat ook een bezoek gepland aan de 30-meter hoge molen “ De Nijverheid”, het is een korenmolen uit 1857. Hij is gebouwd op een heuvel boven de grondvesten van een houten molen en dreigde te gaan overhellen, daardoor besloot men onder de fundering betonnen plateaus en een dergtigtal betonnen palen aan te brengen. Sinds 1991 is de molen eigendom van de stichting “Ravensteinse molen”. Een vriendelijke gids want die is geen molenaar geeft wat uitleg over het wel en wee van de molen. Wij mogen mee naar boven en klimmen zeven zolders hoog en nog zijn wij niet helemaal boven want er zijn er nog twee, namelijk die waar de stenen staan en tenslotte de kap, wel als je het ons vraagt een belevenis waardig. Achteraf krijgen wij nog koffie en speltbrood met rozijnen en echte boter naar believen, en dit gebakken door de vrouw van de gids, met graan gemalen uit de molen; dat was lekker zeg, langs deze weg van harte dank. Boven op het loopvlak genieten wij van een uniek panorama op het dorp. Wij maken nadien een prachtige wandeling op de oude vestingen met een prachtig park. Terwijl wij wachten op de bus vinden wij een kanon dat vroeger is gebruikt  voor de verdediging van het stadje met een merkwaardige gravering Luik en aan de andere kant Kaliber 50 1831 meter. Wij gaan vervolgens de wandelaars oppikken en vinden op de parkeerplaats nog een eigenaardigheid namelijk een volumewagen Fiat 500 met open schuifdak uit 1976 en het wagentje was nog in gebruik. Wij spraken de eigenaar aan en deze verklaarde er vorig jaar nog naar Roemenië te hebben gereden, nog een detail de deuren draaiden verkeerd open, je weet nog van ten tijde van die oude citroen of peugeot.

 

Na de picknick verrekt het wandelgroepje over het domein van het goed bewaarde kasteel, de onverharde wegeltjes volgen elkaar snel op en wanneer we de kasteelbossen verlaten wacht meteen een nieuw aangelegd stukje natuur. Via een brede graswegel stappen we nu in de richting van Bergharen, de wandeling bestaat hier uit een leuke wirwar van smalle paadjes langs kleine kanaaltjes. Een ijzeren brugje brengt ons over een wat bredere waterweg en voert ons zo naar een vreemde protestantse kerk.

Wat later stappen we de “Berg van Bergharen” op, een restant van de vroegere rivierduinen. Zanderige paden langs oa de kapelberg laten ons intens genieten van deze mooie omgeving. Het natuurdomein “Munnikhof” brengt met z’n graswegels nog even wat afwisseling maar spoedig krijgen we alweer zanderige paadjes onder de voeten geschoven. Er volgen een drietal kuitenbijters maar als we even later het domein “Elzend” bereiken is het einde van deze eerste stapdag in zicht. Via een ijzeren poortje verlaten we het domein om enkele honderden meters later café “De Forel” te bereiken alwaar we met een lekker bruin “Bockje” deze dag afsluiten. Nadat we ons vochtpeil hebben aangevuld brengt de bus ons na een gevulde dag naar Elst alwaar we inchecken en genieten van een stevig avondmaal.

 

Dag 2 : Vrijdag 18 mei

 

De volgende morgen ontwaken wij onder een zwaar bewolkte hemel en om en bij de 12°, iedereen heeft zo een beetje schrik van het weer maar deze is ongegrond want reeds in de vroege voormiddag verschijnt de zon. Wij gaan deze dag de toeristische regio “ Het rijk van Nijmegen“ verkennen, aangeschreven als één van de mooiste natuurgebieden van Nederland. De wandelaars worden afgezet aan het zweefvliegveld in Malden terwijl wij met de bus de streek doorkruisen; al rijdend genieten wij van enkele mooie panorama’s en wij zijn verrast van het heuvelachtig gebied, het heeft een typisch Ardeens karakter; zeg dan nog eens dat Nederland helemaal vlak is.

Wij komen zo in de omgeving van Arnhem waar tijdens de 2de wereldoorlog zwaar is gevochten om de bruggen over de Maas te kunnen beheersen, om de herinnering levendig te houden en de gedachte te kunnen koesteren dat deze vreemdheden niet meer zouden gebeuren heeft men er het vrijheidsmuseum uitgebouwd. Men is er werkelijk in geslaagd de geschiedenis en belevenis zo klaar en duidelijk uit te zetten. Voor mensen die geboeid zijn door oorlog geschiedenis een echte aanrader. Voor ons middagmaal zijn wij te gast in het stadje Groesbeek, een aangenaam stadje met enkele mooie gebouwen en wat winkels en boetiekjes. Voor het stadhuis bemerken wij het standbeeld van de Marskramer met hond en dat is geen tikfout, wij vinden er ook een eigenaardig vervoermiddel van groepsfietsen op een spoortraject.

Een 30-tal wandelaars vertrekken onder leiding van Ivan voor een prachtwandeling van 12km. Via het natuurgebied “De Heumense schans” bereiken we de “Mookerheide”, een immens mooi heidegebied dat we uitgebreid doorkruisen. De lichtglooiende zanderige paadjes brengen ons een zachte heuvel op alwaar we genieten van een verreikend uitzicht op Nijmegen. Zachtjes aan dalen we een valleitje in om even later via een lange dreef plots voor het witgekalkte “Jachtslot Mookerheide” te staan. Hier is er tijd voor een groepsfoto.

Door dit magistrale wandelgebied bereiken we de St-Jansberg en even later het dorp Plasmolen waarna we een unieke wegel induiken. Het bolstaande pad slingert langs een beekje dwars door een prachtig landgoed, het landschap is hier ferm geaccidenteerd en doet me denken aan onze vorige reis nar Luxemburg. Na dit fraai stukje naderen we snel de grens met Duitsland alwaar de bus ons opwacht met een lekkere zak gevuld met heel veel lekkers.

 

In de namiddag krijgen wij de gelegenheid om de beroemde stad Nijmegen te bezoeken en te verkennen. De bus zet ons af aan de boorden van de Waal. Wij staan verbaasd naar het drukke scheepvaart verkeer te kijken en ook de grootte van de schepen is fenomenaal.

Een fenomenale inspanning is ook de steile klim naar boven richting centrum met een stijgingspercentage zonder overdrijven van 15 %, dag moeder.

Maar de beklimming loont de moeite want wij komen als het ware in hoofdwinkelstraat van deze legendarische universiteitsstad. Het is een kolkende volksmassa in deze hoofdstraat. Winkels, boetieks, terrassen, een groepering van alle soorten rassen bijna, die aanwezigheid brengt je echt in een mondiale sfeer, echt een aparte belevenis.

Als wij uit het centrum komen is de wandeling langs de boulevard ook een unieke belevenis.

Rond de klok van 13u30 vertrekken we voor een tocht van 11km. Meteen duiken we het Duitse Reichswald in waar we op kaarsrechte boswegen de eerste kilometers van de namiddag afmalen. Op het punt waar we het bos verlaten steken we de Nederlandse grens over, een zanderige wegel brengt ons langs enkele wijngaarden en verder naar het natuurreservaat “De Bruuk” dat gekend is voor z’n wilde orchideeën. De mooie paden brengen ons nu naar Groesbeek om na een dag van dik 25km in een typisch Hollands café met een lekkere Belgisch pint na te genieten van een schitterende dag.

Dag 3 : Zaterdag 19 mei

 

Wij als niet wandelaars gaan naar een Hanzestad, namelijk Doesburg. Zaterdag betekent hier marktdag maar dat valt wat tegen want maar drie kramen kleuren de marktplaats. De toeristische folder geeft twee marktdagen op, maar geeft het verschil niet weer. De woensdag is de algemene grote markt en de zaterdag enkel vis en groenten, en dat is er niet op vermeld.

Geen probleem echter want enkele honderden meters belanden wij in een bruisend stadje. Nauwe nette straatjes zijn opgesmukt met veel groen; we vinden er prachtige huizen, laat ons maar zeggen echte herenhuizen op bouwkundig gebied een echte mix van architectuur, machtig mooi. Wat niet interessant, ach je zoekt winkeltjes, boetiekjes, terrasjes zie je wel alles in overvloed dus iedereen vind hier zijn gading. Wij vinden ook veel aanduidingen voor mosterd, mosterddagen en op het menu mosterdsoep, een streekspecialiteit. Immers Doesburg is bekend om zijn mosterd en er is een heus mosterdfabriekje dat kan bezocht worden.

Voor de stappers staat er vandaag een topper van formaat gepland want “de Veluwe” zou het Nederlandse wandelparadijs moeten zijn. Meteen na onze start doet een holle weg ons lichtjes stijgen totdat we het Veluwse bos bereiken. Er volg nu een wat vlakker stukje maar dit is slecht de voorbode voor wat komen moet. De ene prachtige boswegel volgt nu de nadere op, op het punt dat we de schaapskooi bereiken dalen we een valleitje in om meteen daarna een kuitenbijter op onze boterham te krijgen. We verlaten nu het bos en wandelen “het Rozendaalse veld” in, een uitgestrekt heidegebied waarover je mijlenver kan uitkijken. Via trapjes stijgen en dalen we totdat we onze middagstop bereiken : het uitkijkpunt en paviljoen “de Posbank”. We hebben 8,3 pittige kilometers in onze kuiten.

 

In de namiddag vertrekken wij naar het pronkstuk van deze vierdaagse namelijk het koninklijk paleis kasteel “ Het Loo “. Kunst, geschiedenis, rijkdom, macht en natuur een complete diamant om het in waarde uit te drukken.

De inkom gebouwen maken een degelijke indruk op ons terwijl wij op weg zijn naar de indrukwekkende paardestallen. Wij vinden er ook een verzameling koninklijke wagens, kinderrijtuigen en één grote lange gaanderij tussen stal 1 en stal 2. In de galerij zien we de vele koetsen die werden gebruikt voor allerlei doelen, zelfs een koninklijke winterslee staat er tentoon evenals een verzameling prinselijke speelgoedauto’s. Een enorme verzameling van holsters voor de paarden en de kleurrijke uniformen van het dienstpersoneel op en rond de koets, machtig mooi. Een paviljoen met de geschiedenis van Oranje en via moderne computers kan je uw geschiedkundige kennis verrijken ofwel meedoen aan een spelletje aan jouw de keuze.

Wij gaan via een lange rechte dreef naar het eigenlijke kasteel toe. Hier begint pas de echte pracht en praal in de vorm van de goudschatten uit het koninkrijk. Wij mogen door alle kamers van het kasteel en passeren ook haast met open mond deze rijkdommen, echt iets om even heel stil van te worden wees daar maar zeker van.

Maar wist je dat dit van alle kastelen het enige is met de minste privacy, jawel en dat komt omdat ieder kamer in een andere uitloopt, dus zijn er geen gangen in.

Wij kunnen ook de tuinen in, ook indrukwekkend met prachtige fonteinen en kunstwerken, echt wij bevinden ons als het ware in het aards paradijs. Eén aparte opmerking, heel weinig bloemen maar wel veel buxushagen aangeplant in een uniek labyrinth en prachtig geknipt.

Wel vonden wij binnen in het paleis enorm prachtige boeketten met verse snijbloemen die om de week vervangen worden; het aantal stuks durven wij niet schatten zo een immens getal.

En zeggen dat dit alles sinds 1974 ingericht is enkel als museum.

Onze aandacht gaat ook op het plein naar een viertal pauwen die zich tussen het publiek bevinden en blijkbaar hebben zij regelmatig Leo nodig want dat roepen zij toch, en paraderen meerdere malen met hun prachtige staartveren. Het is een uitzonderlijke belevenis waar wij nog lang zeer mooie herinneringen zullen aan overhouden.

Na de middagpauze stappen we opnieuw het heideveld in alwaar smalle kronkelende paadjes ons op grandiose manier door al dit moois sturen. Het geel van de brem contrasteert schitterend met de zonovergoten omgeving. Het is warm op de Veluwe maar daar zijn we eigenlijk zeer blij om, niet verwonderlijk want het witte zand weerkaatst de zonnestralen en zorgt ervoor dat velen met een rode kop rondlopen. We dwarsen opnieuw een zandvlakte en klimmen daarna zachtjes tot op een punt waar we een kilometersver uitzicht hebben over ons wandelparadijs. In de verte prijkt een brandtoren en dat is nou ons volgend oriëntatiepunt. Een uiterst smal pad voert ons nu in de richting van de toren, het is hier heel erg warm. Als we het baken bereiken is het tijd voor een rustpauze. Hierna gaat het op dezelfde manier verder want alle wegels zijn hier dik in orde, na de eindeloze vlakte volgt er een stukje in het bos alwaar de schaduw voor velen welkom is. Na een lus van ongeveer 10,5km bereiken we opnieuw paviljoen “de Posbank” waar het ondertussen druk is geworden. We duiken de terras op en genieten van een prijzig glas gerstenat.

Het is 16u15 en we hebben nog 1 stapuur voor ons, we genieten eerst nog eens van een fameus uitzicht over de Veluwe vooraleer we het bos intrekken. Het bospad slingert tussen de jonge varens door en zorgt voor wat afkoeling, een volgende holle weg brengt ons opnieuw op het heideveld voor ene laatste warm traject. We passeren nog het bezoekerscentrum van de Veluwe om wat later na 16 namiddagkilometers een einde te breien aan deze schitterende wandeldag. Tien minuutjes later komt de bus ons oppikken en vooraleer we vertrekken genieten we nog van een gratis glaasje wijn.

 

Dag 4 : Zondag 20 mei

 

Helaas mooie liedjes duren niet lang en bij het ontwaken zijn wij aan onze laatste dag toe. Een zwaar bewolkte hemel en een heuse regenvlaag, weinig goede weersvoorspellingen zijn de ingrediënten voor deze dag. Maar gelukkig het tij keert, de regen is van zeer korte duur, de zon komt erdoorheen wij zullen een temperatuur van 24° bereiken.

De niet-wandelaars gaan met de zonnetrein een rondrit maken door de Ooij polder. Wat zeg je moet er nu zon zijn om met die trein te rijden, wel ja en nee, hoe meer zon hoe meer energie maar voor ons geen probleem. Boven op het dak van de tractor en de karretjes zijn zonnepanelen gemonteerd en er komt anders geen enkele energiebron aan te pas, dus zeer milieu vriendelijk ook nog, en het treintje haalt zelf bij maximum bezetting een snelheid van 15 km per uur.

Wij starten in een piepklein rustig dorpje Beek-Ubbergen en rijden de polder in. Vroeger een centrum van bedrijvigheid want hier werd klei afgegraven en werden bouwstenen gemaakt. De bedrijvigheid was echter onregelmatig omdat alle bewerkingen onder de blote hemel gebeurden, doch men behaalde een maximum capaciteit van 65 miljoen stenen maar de tijdsduur is ons helaas ontsnapt.

De arbeiders die er werkten hadden een huis van de steenbakkerij; maar konden zij niet meer werken of vielen zij uit de groep dan waren zij niet alleen werkloos maar waren ook hun woning kwijt. Het loon dat zij kregen was schier te weinig om te leven en teveel om dood te gaan. De mannen voerden in kruiwagens de afgegraven klei aan, de vrouwen vormden de stenen, en vanaf een zekere leeftijd werden de kinderen ingezet om de stenen te draaien. Wij komen ook langs de rivier de Waal met zijn drukke scheepvaart, op normale dagen passeren er 600 vrachtschepen per etmaal, maar de periode dat het waterpeil alarmerend laag stond kwamen hier 1500 schepen per etmaal voorbij, dit verkeer word dan ook nauwlettend gevolgd door een radarsysteem. Ook langs de 6km lange graszone en in de aan de natuur teruggegeven stukken grazen Galloway runderen en koningspaarden. Je kunt het gebied al wandelend en al fietsend doorkruisen maar niet met de auto, je vind er dan ook verschillende plaatsen om een fiets te huren.

Wij als wandelaars nemen vandaag deel aan de streek 2-daagse van Nijmegen, een organisatie van WIOS ’81. Deze tocht kan niet vergeleken worden met de drukkere 4-daagse van Nijmegen want hieraan nemen 50000 wandelaars deel. Vandaag zullen er 703 de inschrijvingstafel passeren. We worden door Mariet en haar team hartelijk ontvangen en wij vertrekken voor een wandeling van 22km. Vandaag loopt het parcours door de Heumense bossen en de Hatertse vennen, 2 mooie wandelgebieden die we door de blauwe garde van WIOS ’81 leren kennen. We doorkruisen een stukje van het Heumense bos en vinden na een eerste traject van ongeveer 7km onze eerste wagenrust terug. Hierna volgt een schitterend wandelstukje door het Hatertse vennengebied; dit bestaat uit een zanderige zone alwaar meerdere waterplasjes zich bevinden. Langs één van deze vennen bevinden er zich honderden schapen die door enkele aandachtige honden in toom worden gehouden; het gebleet van de dieren is oorverdovend. Halverwege kunnen we op een camping onze picknick nuttigen, met een vijftiental wandelaars delen we een tafeltje op het zonnige terras, gezelligheid troef.

Het volgende stuk haspelen we redelijk vlug af en algauw vinden we de laatste wagenrust terug; op een groot grasplein staat er een tentje en enkele stoelen, een zalige rustplaats vooraleer we onze laatste kilometers aanvatten. Deze lopen opnieuw door het Heumense bos, via langgerekte zandpaden stappen we opnieuw naar clubhuis Brakkenstein alwaar we bezweet de eindstreep overschrijden. Het was zonder twijfel een toffe ervaring en hierbij danken we WIOS ’81 voor de aangename ontvangst en de zeer geslaagde wandelervaring.

 

Ons middagmaal benutten wij bij de wijnboer “de Plack” in Groesbeek, wij krijgen hier een broodmaaltijd aan de prijs van 10 Euro. Hou je nu vast waar je uit kunt kiezen, koffie thee of verse champignonsoep. Hesp en vleesworst, een tweetal soorten kaas, waaronder een heerlijke harde geitenkaas, en er zat geen smaak van de geit in, echt verrassend lekker. Wat hadden wij dan nog wat confituurtjes, hagelslag of bij ons muisstrontjes genoemd, fruitsap

Volle melk en karnemelk en alles naar wens.

Nadien kregen wij een vakkundige uitleg van de dame des huize en die wist waarover zij praatte, ze gaf enkele tips voor het schenken en bewaren van wijn. Een truc om te zien of de wijn niet verzuurd was. Dan buiten op de wijngaard zelf wat uitleg over het insnoeien echt zeer leerzaam en nuttig.

 

Na deze leerrijke en dorstlessende namiddag gaan wij de wandelaars voor de laatste maal ophalen en rijden wij richting België, onderweg krijgen we een pletsende regenbui op onze donder maar dat kon ons niet schelen want wij zaten op de bus en als wij terug in Zedelgem overstapten was het over met regenen.

Iedereen vond het spijtig dat het voorbij was maar iedereen was zeer opgetogen over het afwisselende, boeiende en zeer verrassende Gelderland.

In ieder geval wij willen de organisatoren van harte feliciteren en bedanken voor hun inzet, de manifestatie was perfect voorbereid er was werk van gemaakt; dat voelde men.

Wij kijken met veel plezier uit naar de volgende vierdaagse. Hou jullie allen goed, het allerbeste en tot een volgende wandelgelegenheid

 

                                                                                              Kastaar & Wim